ممکن است پزشک یا متخصص در مجموعه تست سرگیجه و تعادل، انجام تست ادیومتری (PTA) را برای شما تجویز کند. این تست با بررسی دقیق میزان و نوع شنوایی هر گوش، اطلاعات مهمی درباره وضعیت سیستم شنوایی در اختیار متخصص قرار می‌دهد. از آنجا که برخی اختلالات گوش داخلی می‌توانند همزمان با علائم شنوایی و سرگیجه همراه باشند، نتیجه ادیومتری می‌تواند در کنار سایر تست‌های شنوایی و تعادل، به تشخیص دقیق‌تر علت علائم کمک کند.
در مورد سایر تست های سرگیجه در مجموعه تست تعادل بیشتر بخوانید:
تست ادیومتری PTA چیست ؟
بررسی دقیق میزان و نوع شنوایی هر گوش
ادیومتری یا PTA (Pure Tone Audiometry) یکی از اصلی‌ترین و دقیق‌ترین تست‌های بررسی شنوایی است. در این تست، آستانه شنوایی هر گوش در فرکانس‌های مختلف اندازه‌گیری می‌شود تا مشخص شود فرد صداهای مختلف را با چه شدتی می‌شنود.
نتیجه تست به صورت ادیوگرام ثبت می‌شود و می‌تواند اطلاعات مهمی درباره میزان، نوع و الگوی کاهش شنوایی در اختیار متخصص قرار دهد.
تست PTA چه چیزی را بررسی می‌کند؟
در تست ادیومتری مشخص می‌شود:
- شنوایی گوش راست چگونه است؟
- شنوایی گوش چپ چگونه است؟
- آیا کاهش شنوایی وجود دارد؟
- میزان کاهش شنوایی چقدر است؟
- کاهش شنوایی در کدام فرکانس‌ها بیشتر است؟
- آیا شنوایی دو گوش با یکدیگر تفاوت دارد؟
- آیا کاهش شنوایی از نوع انتقالی، حسی‌عصبی یا مختلط است؟
برای تشخیص نوع کاهش شنوایی، آستانه‌های هدایت هوایی و هدایت استخوانی با یکدیگر مقایسه می‌شوند.
PTA چگونه انجام می‌شود؟
در تست ادیومتری، بیمار در محیطی آرام و مناسب برای انجام آزمایش قرار می‌گیرد و صداهای خالص با فرکانس و شدت‌های مختلف از طریق هدفون یا گوشی مخصوص به هر گوش ارائه می‌شود.
هر زمان بیمار صدا را بشنود، باید پاسخ دهد؛ معمولاً با فشار دادن یک دکمه یا علامت دادن.
تست تا زمانی ادامه پیدا می‌کند که کمترین شدت صدایی که بیمار در هر فرکانس می‌تواند بشنود مشخص شود. این مقدار همان آستانه شنوایی است.
هدایت هوایی و استخوانی در ادیومتری
برای بررسی دقیق‌تر شنوایی، در صورت نیاز هم هدایت هوایی و هم هدایت استخوانی اندازه‌گیری می‌شود.
هدایت هوایی
صدا از طریق هدفون یا گوشی وارد مجرای گوش می‌شود و مسیر طبیعی شنوایی، یعنی گوش خارجی، گوش میانی و گوش داخلی را طی می‌کند.
هدایت استخوانی
با استفاده از یک ویبراتور استخوانی، ارتعاش از طریق استخوان جمجمه به گوش داخلی منتقل می‌شود و گوش خارجی و گوش میانی دور زده می‌شوند.
مقایسه این دو مسیر به متخصص کمک می‌کند نوع کاهش شنوایی را بهتر مشخص کند.
ادیوگرام چیست؟
نتیجه تست PTA روی نموداری به نام ادیوگرام ثبت می‌شود.
در ادیوگرام:
- محور افقی نشان‌دهنده فرکانس صدا است.
- محور عمودی نشان‌دهنده شدت صدا بر حسب دسی‌بل است.
- آستانه شنوایی هر گوش در فرکانس‌های مختلف ثبت می‌شود.
شکل و الگوی ادیوگرام می‌تواند اطلاعات مهمی درباره وضعیت شنوایی، شدت کاهش شنوایی و تفاوت شنوایی دو گوش ارائه دهد.
PTA چه نوع کاهش شنوایی را مشخص می‌کند؟
با بررسی نتایج هدایت هوایی و استخوانی، کاهش شنوایی می‌تواند در دسته‌های مختلف قرار بگیرد:
کاهش شنوایی انتقالی
مشکل در مسیر انتقال صدا در گوش خارجی یا گوش میانی وجود دارد.
کاهش شنوایی حسی‌عصبی
مشکل بیشتر مربوط به گوش داخلی یا مسیرهای عصبی شنوایی است.
کاهش شنوایی مختلط
ترکیبی از مؤلفه انتقالی و حسی‌عصبی وجود دارد.
تشخیص نوع کاهش شنوایی فقط بر اساس یک عدد انجام نمی‌شود و باید الگوی کامل ادیوگرام و در صورت نیاز سایر تست‌های شنوایی نیز بررسی شود.
PTA چه فرکانس‌هایی را بررسی می‌کند؟
در ادیومتری تشخیصی معمولاً فرکانس‌های مختلف در محدوده شنوایی گفتاری و فرکانس‌های بالاتر بررسی می‌شوند. بسته به شرایط بیمار و هدف آزمایش، فرکانس‌های مختلفی از حدود 250 تا 8000 هرتز ارزیابی می‌شوند و در شرایط خاص ممکن است فرکانس‌های بیشتری نیز بررسی شود.
PTA یا Pure Tone Average چیست؟
اصطلاح PTA در ادیولوژی گاهی به Pure Tone Audiometry، یعنی ادیومتری تن خالص، و گاهی به Pure Tone Average، یعنی میانگین برخی آستانه‌های تن خالص، اشاره می‌کند.
در معنای دوم، PTA یک میانگین عددی از آستانه‌های شنوایی در فرکانس‌های مشخص است. فرکانس‌هایی که در محاسبه میانگین استفاده می‌شوند می‌توانند بسته به روش و هدف ارزیابی متفاوت باشند؛ یکی از روش‌های رایج استفاده از فرکانس‌های 500، 1000 و 2000 هرتز است.
بنابراین در این صفحه، منظور از تست PTA همان ادیومتری تن خالص برای اندازه‌گیری آستانه شنوایی است.
آیا تست ادیومتری درد دارد؟
خیر.
ادیومتری یک تست:
- غیرتهاجمی
- بدون درد
- بدون تزریق
- بدون اشعه
است.
بیمار فقط باید به صداها توجه کند و هر زمان صدای مورد نظر را شنید، پاسخ دهد.
تست ادیومتری چقدر طول می‌کشد؟
مدت زمان تست به شرایط بیمار و تعداد بررسی‌های مورد نیاز بستگی دارد، اما خود ادیومتری معمولاً یک آزمایش نسبتاً کوتاه است.
اگر برای تشخیص دقیق‌تر نیاز به هدایت استخوانی، ماسکینگ، شنوایی گفتاری یا تمپانومتری باشد، زمان ارزیابی بیشتر خواهد شد.
آیا برای انجام ادیومتری آمادگی خاصی لازم است؟
معمولاً آمادگی پیچیده‌ای لازم نیست.
فقط بهتر است بیمار هنگام مراجعه:
- سابقه بیماری یا جراحی گوش را اطلاع دهد.
- در صورت وجود وزوز یا کاهش شنوایی، زمان شروع آن را توضیح دهد.
- اگر قبلاً تست شنوایی انجام داده است، نتیجه قبلی را همراه داشته باشد.
دقت نتیجه به عواملی مانند شرایط مناسب محیط، کالیبراسیون دستگاه، نوع ترانسدیوسر و اجرای صحیح تست نیز وابسته است.
چرا ادیومتری در ارزیابی سرگیجه اهمیت دارد؟
اگرچه ادیومتری تست تعادل نیست، اما در بعضی از بیماران مبتلا به سرگیجه، بررسی شنوایی می‌تواند بخش مهمی از ارزیابی باشد.
به‌خصوص اگر سرگیجه همراه با علائمی مانند:
- کاهش شنوایی
- وزوز گوش
- احساس پری یا کیپی گوش
- تغییر شنوایی در زمان حملات
- یا تفاوت شنوایی بین دو گوش
باشد، نتیجه ادیومتری می‌تواند در کنار سایر یافته‌های بالینی و تست‌های وستیبولار به متخصص کمک کند تصویر کامل‌تری از وضعیت بیمار داشته باشد.
بنابراین در مجموعه تست‌های سرگیجه ممکن است بر اساس علائم و شرایط بیمار، ادیومتری نیز در کنار تست‌هایی مانند VNG، کالریک، VHIT و VEMP درخواست شود.
نکته مهم این است که طبیعی بودن ادیومتری به معنی طبیعی بودن سیستم تعادل نیست؛ زیرا PTA اساساً حساسیت شنوایی را بررسی می‌کند و تست‌های اختصاصی وستیبولار بخش‌های دیگری از سیستم تعادل را ارزیابی می‌کنند.
ادیومتری در یک نگاه
| مورد | توضیح |
|---|---|
| نام تست | ادیومتری تن خالص |
| نام انگلیسی | Pure Tone Audiometry (PTA) |
| چه چیزی را بررسی می‌کند؟ | آستانه شنوایی |
| هر دو گوش بررسی می‌شوند؟ | بله |
| هدایت هوایی | بله |
| هدایت استخوانی | در صورت نیاز |
| نتیجه تست | ادیوگرام |
| درد دارد؟ | خیر |
| تست تعادل است؟ | خیر |
| در ارزیابی سرگیجه کاربرد دارد؟ | در صورت وجود اندیکاسیون، بله |
تفاوت ادیومتری با سایر تست‌های مجموعه سرگیجه
هر تست در ارزیابی سرگیجه، سؤال متفاوتی را پاسخ می‌دهد:
ادیومتری (PTA) → وضعیت شنوایی را بررسی می‌کند.
تمپانومتری → عملکرد گوش میانی را بررسی می‌کند.
VNG و کالریک → پاسخ‌های وستیبولار و حرکات چشم را در شرایط مشخص ارزیابی می‌کنند.
VHIT → عملکرد کانال‌های نیم‌دایره‌ای را در حرکات سریع سر بررسی می‌کند.
VEMP → اطلاعاتی درباره مسیرهای وستیبولار مرتبط با اندام‌های اتولیتی ارائه می‌دهد.
بنابراین هیچ‌کدام جایگزین دیگری نیستند و انتخاب تست‌ها باید بر اساس شرایط هر بیمار انجام شود.
چه زمانی ممکن است برای بیمار مبتلا به سرگیجه، ادیومتری درخواست شود؟
اگر سرگیجه همراه با علائم شنوایی باشد، ممکن است متخصص انجام ادیومتری را در روند بررسی بیمار توصیه کند. این موارد شامل:
- سرگیجه همراه با کاهش شنوایی
- سرگیجه همراه با وزوز گوش
- سرگیجه همراه با احساس پری یا کیپی گوش
- تغییر شنوایی همزمان با حملات سرگیجه
- کاهش شنوایی یک‌طرفه یا نامتقارن
- سابقه بیماری‌های گوش داخلی
در چنین شرایطی، بررسی دقیق شنوایی می‌تواند اطلاعات مهمی در اختیار متخصص قرار دهد و در کنار سایر یافته‌های بالینی و تست‌های تعادل، به تشخیص دقیق‌تر علت علائم کمک کند.
در نهایت:
ادیومتری (PTA) یک تست ساده، غیرتهاجمی و مهم برای مشخص کردن وضعیت شنوایی هر گوش است و در صورت نیاز می‌تواند یکی از بخش‌های ارزیابی کامل بیمار مبتلا به سرگیجه باشد.
مرکز شنوایی و تعادل آوای امید
ارزیابی تخصصی شنوایی، سرگیجه و سیستم تعادل